Kelebekler Vadisi

Kelebekler Vadisi, Muğla ili, Fethiye ilçesi Ölüdeniz belde sınırları içerisinde bulunan doğal bir hazinedir. 350 metreye ulaşan sarp kayalık duvarlarla çevrili olan Vadi, ismini, barındırdığı 80′den fazla kelebek türünden ve özellikle Kaplan kelebeğinden almıştır. Kaynağı Faralya köyünde bulunan ve 50 metre yükseklikten Vadi’ye dökülen şelale, Vadi’nin ortasından geçen bir dere ile Akdeniz’e ulaşır.

Vadi’nin iki ana özelliğinden biri deniz ve dik kayalıklarla dış dünyadan izole olmuşluğu diğeri de buna bağlı olarak, dışarıdan bir çevre kirlenmesinden mümkün mertebe etkilenmeyişidir. Buna, Vadi işletmelerinin çevreci tutumu ve Vadi’yi koruma çabaları da eklenince Vadi adeta bir doğal yaşam parkına dönüşmüştür.

Bu yüzden Vadi’nin kelebek popülasyonu başka yerlerde olduğundan fazladır. Kaplan kelebekleri (Eupoglia Quadripunctaria) bazılarınca yanlış bilindiği gibi dünyada sadece Vadi’ye özgü bir tür değilse de Akdeniz’in sulak ve kuytu yerlerinde ve buna mümasil olarak Vadi’nin şelaleler bölgesinde, dere boylarında “koloniler halinde” görünce heyecanlanacağınız bir türdür.

Vadi’nin yerel adı Güdürümsu’dur. 1987 yılında kooperatif, Vadi’yi turizme açmak için ortaklarından Hasan Deniz Bayramoğlu’nu görevlendirdi. Hasan Abi, Vadi’nin ismini, şelale boyundaki kelebek kolonisinin büyüsüne kapılıp burayı Kelebekler Vadisi olarak anan amatör ressam – fotoğrafçı ve entamalog sevgili Rifat Kılar’dan esinlenerek Kelebekler Vadisi koydu. O gün bu gündür bu coğrafyaya Kelebekler Vadisi denir oldu. Vadi işletmeleri, Vadi’yi “doğayla uyumlu yaşam” modeli olarak ele aldı. İşletmeler, organik tarım faaliyetinden, pis su atıklarının biyolojik çözümlenmesine kadar bu anlayışa göre faaliyet gösterdi. Vadi, 2015 yılından itibaren, başkanlığı Avukat Hasan Gürbüz tarafından yürütülen yönetim kurulunun aldığı kararla, üçüncü kişilere kiraya verilmeyerek bizzat  S.S. Anadolu Turizm Geliştirme Kooperatifi tarafından işletilmeye başlandı.